Sivas’ta Bir Efsane: Dikilitaşın Hikâyesi
Sivas’ta dilden dile aktarılan Dikilitaş efsanesi, Osmanlı Padişahı IV. Murad’ın 1638 Bağdat Seferi öncesinde yaşandığına inanılan etkileyici bir olaya dayanıyor. Rivayete göre padişah, sefer öncesinde Sivas’ta Abdülvahabi Gazi Hazretleri’ni ziyaret eder. Bu ziyaret sırasında hem niyetini ortaya koyar hem de atıcılık maharetini sergileyerek tarihe geçen bir hareket gerçekleştirir. Attığı kargı (ok), gökyüzünde süzülen bir kartalı vurur ve düştüğü yere, zaferin sembolü olarak bir taş dikilir. Bu taş, hükümdarın kudretini ve yaklaşan seferin başarısını simgeleyen önemli bir nişane olarak kabul edilir.
Ziyaret ve Niyet
Rivayete göre IV. Murad, Yukarı Tekke civarında bulunan Abdülvahabi Gazi Türbesi’ni ziyaret ettikten sonra yanında bulunanlara Bağdat’ı fethetme kararlılığını göstermek ister. Bu sırada okunu göğe doğru fırlatır. Bu hareket, yalnızca bir atış değil; aynı zamanda yaklaşan seferin habercisi ve padişahın azminin sembolü olarak yorumlanır.
Nişangâh ve Tarihsel İzler
Efsaneye göre kargının gökte bir kartalı vurup yere düşürdüğü nokta, özel olarak işaretlenir ve buraya bir taş dikilir. Bu taş, zaferin nişanesi olarak kabul edilir. Ünlü seyyah Evliya Çelebi de Seyahatname’sinde bu olaydan bahseder. Anlatılara göre taşın üzerinde şu mısralar yer almaktadır:
“Bir kalkıp ona dedi tarih,
Aferin ey dil-i Sâm-akran.”
Bu ifadeler, olayın hem tarihsel hem de edebi bir hatıra olarak yaşatıldığını gösterir.
Günümüze Yansıyan Miras
Zamanla orijinal Dikilitaş kaybolmuş olsa da, bu önemli kültürel mirası yaşatmak adına aynı bölgede yeni bir taş dikilmiştir. Günümüzde Yukarı Tekke yolunda bulunan bu taş, IV. Murad ile özdeşleşmiş en bilinen rivayetlerden biri olarak varlığını sürdürmektedir.
Sivas’ta ayrıca “Dökmetaş” efsanesi gibi farklı anlatılar da bulunsa da, Dikilitaş hikâyesi doğrudan IV. Murad’ın ismiyle anılması nedeniyle ayrı bir öneme sahiptir ve şehrin tarihi hafızasında güçlü bir yer tutmaya devam etmektedir.
